Ký sự đi Myanmar 2017
"Mingalaba"
Là ấn tượng đầu tiên khi hạ cánh xuống Myanmar và check out tại sân bay. Mặc dù được phát trước tờ khai nhập cảnh (Immigration Declaration Form) nhưng khi muốn nhập cảnh, bạn vẫn phải điền thêm 1 tờ khai báo hải quan (Declaration Customs Form) nữa. Chuyến bay Vietjet xuất phát tại Việt Nam lúc 17h15 chiều tại Nội Bài (Noi Bai International Terminal) và hạ cánh xuống Yangon (Yangon International Airport) lúc 18h45 giờ Myanmar, tức là sớm hơn so với giờ Vietnam những 30 phút do lệch múi giờ. Cơ trưởng báo nhiệt độ ngoài trời là 28 độ, thời tiết đẹp và thông báo giờ địa phương, nhưng cô tiếp viên xinh đẹp lại nhầm lẫn nhiệt độ là 18 độ, bộ quần áo rét ở Hà Nội đã khiến mình khổ sở hơn quá thể.
Khi nhập cảnh vào Myanmar, bạn phải show bộ mặt thật khi vừa trải qua gần 2 giờ bay trước camera để làm thủ tục nhập cảnh. Khá nhanh và gọn, toàn bộ nhân viên ở sân bay Yangon đều có kỹ năng Tiếng Anh tuyệt vời nên rất yên tâm khi bạn cần nhờ vả, họ sẽ hướng dẫn rất nhiệt tình và không bao giờ tắt nụ cười trên môi khi trước mặt họ là khoảng 200 người đang chờ điền mẫu đơn, hay hỏi han về vấn đề nhập cảnh.
Có 2 lối nhập cảnh, 1 là dành cho Myanmar (người bản địa Myanmar) và 1 lối khác dành cho Foreigners( khác nước ngoài). Tất cả các bản chỉ dẫn đều bằng Tiếng Anh và không có tiếng Myanmar đi kèm.
Mặc dù đã soi hành lý khá kỹ ở Nội Bài, nhưng sang tới Yangon, bạn vẫn phải soi lại hành lý thêm 1 lần khá kỹ nữa để đảm bảo không có Drugs(ma túy), Jewellery(Đá quý), Explosive( chất nổ) hoặc hàng hóa trái phép khi nhập cảnh vào Myanmar.
Sau khi qua khu vực an ninh, thì việc đầu tiên cần làm là đổi USD sang Kyat( đơn vị tiền Myanmar). 1$ = 1359 cho tới 1365 tùy thời điểm. Đừng đổi quá nhiều, tầm 500$ một lần là đủ rồi, ngoài sân bay bạn có thể đổi USD sang Kyat ở rất nhiều nơi tại Myanmar, yên tâm đi.
Ở sân bay Yangon, có nhiều phương tiện di chuyển, mình chọn taxi và nhờ các bạn ở Taxi Booking Office ( văn phòng hỗ trợ đặt vé Taxi) giúp đỡ. Các bạn ấy sẽ hỏi lộ trình, take note( ghi chú), book ( đặt) xe taxi và viết luôn giá tiền cần phải trả lên phiếu đó. 8000 Kyat (135k vnđ) cho 15km từ sân bay về khách sạn đã đặt trước trên Booking.com. Tay lái xe khoảng 35 tuổi, nặng khoảng 250kg(ước tính) giúp chúng tôi gom hành lý và nhận phiếu, tôi có cảm giác cái cabin không còn đủ chỗ cho anh chàng này ních vào với vòng ba lên tới hơn 2m. Chặng đường 15km nhưng là giờ cao điểm của Myanmar nên xe di chuyển khá lâu. Đèn đỏ thì dài khủng khiếp, quên đèn đỏ ở HN đi nhé, quên luôn giá cước và điều hòa ở HN đi, taxi bên này không có đồng hồ đo, không điều hòa, xe khá cũ và ồn. Xe dừng ở cửa khách sạn, lái xe giúp chúng tôi chuyển đồ 1 lần nữa, nhận tiền và cảm ơn. Vẫn không quên nụ cười!
Tay lễ tân khách sạn chào đón chúng tôi, xác nhận đơn đặt phòng và hướng dẫn rất tỉ mỉ bằng vốn Tiếng Anh khá tốt. Vì di chuyển khá lâu nên bữa tối được chúng tôi chọn tại khu vực ăn của khách sạn, 7700 Kyat (120k vnđ) cho cơm rang, mỳ xào nước lọc và nước ngọt. Đồ ăn khá NGỌT theo kiểu Myanmar nên khi ăn, các bạn nhớ nhắc phục vụ đừng cho đường vào đồ ăn. Bữa tối đầu tiên tại Myanmar tạm chấp nhận được, về phòng nghỉ ngơi đã.
Buổi sáng hôm sau bắt đầu lúc 9h bằng tiếng đánh thức bởi con quạ chết tiệt đầu nhà. Trời nắng nhưng khá mát, do khách sạn ở bờ sông nên không khí khá dễ chịu, giống như Sài Gòn ấy. Chúng tôi đi bộ những con phố được quy hoạch khá gọn gàng - Lanmadaw. Thành phố được xây dựng từ khá lâu, quy hoạch rất tỉ mỉ và được đánh số rõ ràng từ 1st tới 68th (Đường số 1 tới đường số 68). Đường phố khá sạch sẽ, gọn gàng và cũng có khá nhiều hàng quán ven đường như ở Việt Nam. Đủ mọi thứ để lựa chọn, ăn vặt, mua sắm, hoa quả đồ ăn dọc đường chả thiếu thứ gì.
Ấn tượng tiếp theo về khu Lanmadaw này có lẽ là chim chóc. Quạ (crawl) và bồ câu ( Pigeon chứ không phải CSGT đâu nhé). Quạ hàng đàn, đậu căng dây điện, bồ câu bò đầy mặt đất, chúng được người dân cho ăn bằng thóc và gạo vương vãi mặt đường, thi thoảng có vài con quạ có IQ cao hơn các con khác, sà xuống quán ăn ven đường, nhanh mỏ cặp 1 miếng đồ ăn khách chưa kịp đưa lên miệng và nhảy tót lên ô tô ăn tự nhiên như thể đây là thiên đường của chúng vậy. Quạ nhiều tới mức nếu cần quay phân cảnh quạ, hãng làm phim Resident Evils chỉ cần qua đây quay 1 lèo là xong. Bồ câu ở đây khá dạn người, tôi túm lấy 1 con búng búng mỏ nó và thả ra cho bay tiếp. Nếu ở VN, chắc tiếp sau đó sẽ là món bồ câu hầm ngải cứu, bồ câu chiên, và cả quạ chiên bơ :)
Nhà cửa và đường phố được quy hoạch khá quy củ. Mỗi căn nhà sẽ được giới hạn chiều cao. Điều hay nhất là kiến trúc trông có vẻ nhue được xây từ những năm 199x. Mỗi nhà sẽ có vài sợ cáp, dây thừng, dây dù thả từ tầng thượng xuống, 1 đầu gắn chuông, 1 đầu gắn móc khóa. Khi phát báo hoặc giao hàng, người đưa chỉ cần mắc đồ vào móc khóa rồi giật mạnh sợi dây và cong đít bỏ đi. Việc còn lại đã có CCTV lo.
Phụ nữ Myanmar không đẹp bằng phụ nữ Việt, theo chuẩn của đám thanh niên thì khá thô, ngoại trừ mấy cô bé bán hàng ở khu mua sắm đầu đường 15th. Phụ nữ ( cả con nit và thanh niên) Myanmar thường bôi lên mặt thứ mỹ phẩm tự nhiên gọi là Tanaka, một thứ màu trắng ngả vàng, nên trông mặt khá là hài hước và kỳ lạ. Ở Yangon ( không rõ nơi khác thế nào), có thể dễ dàng nhận biết Du khách - dân bản địa bằng cách họ trang điểm thứ gì khi ra bên ngoài.
Đàn ông, thanh niên, phụ nữ Myanmar có một trang phục truyền thống gọi là Longi ( chả biết viết đúng không). Longi là một trang phục truyền thống dạng váy quây, phụ nữ quấn và kẹp viền váy bên hông, đàn ông thì quấn và buộc túm trước bụng, longi có 2 loại, một loại làm từ Cotton và một loại làm bằng lụa, giá 1 chiếc Longi lụa khá đắt và thường được mua làm quà tặng là chủ yếu thay vì loại cotton được sử dụng hàng ngày. Sư sãi ở Myanmar khá nhiều và là tầng lớp được kính trọng, khu Yangon có 2 ngôi chùa khá lớn là Sule và Swedagon - 2 ngôi chùa khá đẹp dành cho du lịch tâm linh.
Trải nghiệm thú vị tiếp theo ở Yangon đó có lẽ là về con người ở đây. Nhẹ nhàng, nhiệt tình, gánh hàng rong và ăn xin cũng có nhưng rất nghiêm chỉnh, không bao giờ chèo kéo du khách. Vốn Tiếng Anh của dân Myanmar khá tốt, từ lái xe, bán hàng rong, chủ tiệm ăn nhỏ và thậm chí cả trẻ em, giao tiếp cực kỳ tốt và thật thà. Tiền mặt Myanmar có mệnh giá từ 100 Kyat tới 10000 kyat. 1 mặt chữ Myanmar một mặt in mệnh giá bằng Tiếng Anh. One Thousand Kyat, Ten Thousand Kyat. Rất dễ để tìm kiếm, phân loại và tính toán. An ninh ở Yangon có lẽ được đánh giá là cực kỳ an toàn, cứ 2 cột điện lại có 2 camera CCTV. Thậm chí, ở Myanmar tôi còn cảm thấy an toàn hơn ở Việt Nam ( tuy nhiên hơi tẻ nhạt 1 chút).
Ở Yangon, phương tiện di chuyển chủ yếu là taxi. Không có xe máy, cấm xe máy hoàn toàn. Xe máy được sử dụng duy nhất bởi cảnh sát giao thông và hình như chỉ có 2 loại chính: wave110 và Fz150i. Cột đèn chớp gắn sau xe wave nhìn khá buồn cười. Còn Fz150i thì khá mới và đẹp. Ô tô ở Yangon chia theo màu biển số: Màu đỏ là xe taxi hoặc xe công ty, màu đen là xe cá nhân, màu vàng là xe của các monk( nhà sư), xe quân đội sẽ có ngôi sao, xe của tướng sẽ là 5 sao :)). Xe ô tô ở Yangon cũ thật,toàn model cũ và có vẻ như từ những năm 2000 mất. Xe sang rất ít, siêu xe thì đếm chưa hết 1 bàn tay.
Tay lái xe taxi dẫn chúng tôi lên hồ Inya Lake là bạn của chị bạn. Hồ Inya nằm đối diện trường Đại Học Yangon, là nơi lý tưởng cho các cặp tình nhân hẹn hò, hồ khá rộng - so với hồ Tây thì nhỏ hơn 1 xíu, nhưng có rất nhiều đảo nhỏ giữa hồ và rất nhiều cây xung quanh, và dĩ nhiên, đặc sản ở hồ là cá và quạ - vâng, lại là quạ. Quạ nhiều tới mức bay thành đàn, đậu kín 1 cái cây, dạn tới mức đậu ngay bên cạnh bạn nhìn ngó. Ở hồ Inya cấm đánh bắt thủy sản. Cá ở đây rất to, người dân quanh hồ vẫn cho cá ăn và tuyệt nhiên không có cảnh câu cá ven hồ. Hồ tự nhiên nên động vật tự nhiên khá nhiều, đừng ngạc nhiên khi có những chú rùa bò tung tăng trên đường đi lại. Không còn nỗi sợ bị bắt thịt như ở VN :D.
Quanh hồ có rất nhiều quán hàng rong, chủ yếu là bán kem, nước ngọt , đồ lưu niệm và 1 món ăn khá lạ. Chủ yếu là tai lợn, lòng, tiết, tim cật lợn được nấu và xiên qua que để du khách thưởng thức khi đi lại. Món này khá ngon, 2000 Kyat (30k vnđ) cho 1 hộp xốp ( giống hộp đựng cơm ở VN) và khá ngon.
Internet và wifi: Chậm và hiếm như thế nào
Nếu như ở VN, bạn có thể bật điện thoại lên và tìm kiếm được rất nhiều access point ( điểm truy cập-phát wifi) và nếu may mắn bạn cod thể vớ được 1 cái wifi có password dễ đoán. Nhưng ở Yangon, Access Point wifi rất hiếm, free lại càng không. Và tất cả đều yêu cầu bạn chọn CA Certificate khi nhập password. Có một cái dở là bên Yangon, các hàng quán, tiệm đồ ăn lại chẳng có mấy access point. Và nếu có thì cực kỳ chậm, mạng lag vô cùng. Cái khách sạn chúng tôi đang ở có kiểu đặt wifi passcode valid chỉ 1 ngày. Hôm sau lại lọ mọ xuống xin mật khẩu, hôm sau nữa lại phải xuống xin mật khẩu lần nữa.
Ăn uống và đi chơi ngày thứ 2: Sữa chua Vinamilk
Siêu thị ở Yangon sao mà hiếm vậy nhỉ, MegaMall dạng như bigC hay mấy trung tâm mua sắm cực kỳ ít. Quanh Yangon chỉ có 1 2 khu như vậy và hàng hóa thì khá hiếm. Tuy nhiên, giá cả lại khá tương đương như ở VN. Thậm chí còn rẻ hơn. Lạc giữa gian hàng cả chục loại nhãn hiệu sữa khác nhau bỗng đâu xuất hiện hộp sữa chua Vinamilk duy nhất, thôi thì vì tinh thần dân tộc mua nốt cho nó đỡ lẻ loi.
Bữa tối ngày thứ 2 tại một tiệm cơm Tàu trong khu thương mại. 2 món đơn giản với gà và được chém đẹp 14.000 Kyat(240k vnđ). Một lần nữa quên không nhắc về vấn đề ngọt trong thức ăn. Có lẽ đầu bếp đã biến đổi một chút công thức cho phù hợp với người bản địa. Tuy nhiên thì cơm ở đây khá ngon, hạt to dài mềm mà không dính. Lúc này thì thấy bắt đầu nhớ HÀ NỘI. Thấy bảo ở nhà đang lạnh lắm -14 độ, cái lạnh thực sự đầu tiên của mùa Đông.
Kết thúc ngày thứ 2 với tiền taxi di chuyển về nhà với giá 30 000 Kyat( 500k vnđ). Tắm rửa và lọ mọ xuống xin wifi passcode lần nữa. Sau đó à chuỗi thời gian muốn về HN ngay lập tức.
Ngày thứ 3: Vào trung tâm thương mại chơi cũng mất tiền vé.
Do có thỏa thuận trước với tay lái xe hôm qua, 9h sáng thứ 3 hắn đã gọi ơi ới dưới cửa khách sạn. Buổi sáng nay chúng tôi đi sang thăm vườn thú quốc gia Yangon( Yangon Zoological National Park). Rộng 56 arcs, được xây dựng từ đầu năm 1906 với rất nhiều động vật nhiệt đới đặc trưng. Vườn thú ở đây khá rộng, sạch sẽ và đẹp. Cây cối rất nhiều và mát mẻ, ruy nhiên vì rộng quá nên phương án đi thăm hết các nhóm động vật sẽ mất rất nhiều thời gian và ...mỏi.
Vé vào cửa công viên là 2000 Kyat(30k vnđ), free nước uống( nước cam ép đóng chai), free vé cho trẻ dưới 5 tuổi. Vé gửi xe ô tô là 1000 Kyat( gần 20k vnđ).
Sau khi rời khỏi vườn thú, lái xe đưa chúng tôi vào một trong những khu mua sắm được coi là khá ở Yangon. Và ngạc nhiên chưa, để vào cửa, phải mua vé. 300 Kyat (5000 vnđ) / vé. Vé dán vào quần áo như dành cho bọn trẻ con đi chơi nhà bóng ấy. Cửa trung tâm mua sắm là 1 cửa hàng bán quần áo với tựa đề Tiếng Việt rất to: Hàng Việt Nam chất lượng cao. Tôi có ngó vào thử thì thấy toàn các chị bôi Tanaka, tuyệt nhiên chả thấy chị Việt Nam nào cả.
Bữa trưa lại được chọn tại 1 cửa nhà hàng Thái. Thực ra ở Yangon đồ ăn cũng chả có gì đặc biệt. Đồ Thái khá sẵn nên là dễ lựa chọn hơn, bữa trưa ngốn 22.000 Kyat(330k vnđ) với món Tomyam( sai nguyên liệu), BBQ đùi gà ( tưởng có gì khác), Capucino nhạt thếch và cơm trứng ốp sườn kiểu Thái mặn chat. Có lẽ vì do thói quen cho đường khiến cho đầu bếp ở đây lúng túng khi tính toán lại gia vị cho món ăn bỏ đường. Và có lẽ trong thời gian lúng túng đó. Anh/Chị ta - người khiến tôi thấy mất ngon, lại bỏ quá nhiều muối vào đồ ăn của tôi. Và dĩ nhiên, vẫn có ớt.
Vì di chuyển và đi bộ khá nhiều nên bữa trưa chúng tôi trở lại khách sạn và lên phương án ăn gần đoa. Tiền taxi lại một lần nữa khiến tôi hơi choáng: 40 000 Kyat ( đón - đưa - đợi trên quãng đường tổng là 25km). Bữa trưa thứ 3 tại một nhà hàng nho nhỏ tên là One Star One nằm trên đường Hledan khu Lanmadaw. Quán ăn Thái, chị chủ khá nice và nhiệt tình, Tiếng Anh tốt cực nên là việc chọn món, yêu cầu và dĩ nhiên là ít cay, không đường trở nên dễ dàng hơn
Kết thúc bữa tối, chúng tôi đi dạo quanh phố Hledan. Đường phố đâm thẳng ra bờ sông, tuy nhiên phải đi qua đường băng qua đường dành cho người đi bộ. Và ngạc nhiên chưa, họ có cả thang máy đi lên xuống :). Yagon Water Bus No 15 là một trong vài bến phà nối liền 2 bờ sông Yangon. Phương tiện phụ trợ là những chiếc thuyền gỗ nhỏ, chở được khoảng 15 người, gắn đầu nổ Diezel và tuyệt nhiên không có cái đèn soi đường nào khác ngoài ngọn đèn vàng phá sương to tương nơi cửa bến. Nước sông khá lớn, đục và ...bẩn, nhưng lại mát và không có mùi, hơn ồn ào vì tiếng máy nổ 1 chút nhưng cũng đủ lãng mạn cho các cặp yêu nhao. Bọn trẻ ở đây hay cực, chúng nó có thể ngồi cạnh nhau, tâm sự nhau, chim chuột nhau dù bên cạnh là 1 người xa lạ nữa đang ngồi chơi điện tử.
Tiếng Việt giữa lòng Yangon: hàng xóm
Đang lơ mơ ngủ giữa bữa thì giật mình bởi tiếng nói: Để con gấu này đâu được nhỉ ?! Blah blah blah. Giật mình tỉnh dậy nghĩ bụng: " Quái, Yangon mà như Hà Nội vậy ?!". Hóa ra phòng bên cạnh là 3 cô gái VN vừa chuyển đến. Thằng nhóc thò mặt ra làm quen như để chốt trước: Ê có đồng hương nè mấy chị ơi.
Cảm giác thấy nhớ Hà Nội, nhớ cái rét đầu Đông khủng khiếp.