A flower is Popa

minsoenaing (63)in #myanmar • 9 years ago (edited)

ပုပၸါးဆိုေသာပန္းတစ္ပြင့္

ကၽြန္ေတာ္သည္ ပုပၸါးေတာင္ႏွင့္ပတ္သက္၍ အမ်ားသူငွါခ်ဥ္းကပ္ေလ့လာသကဲ့သို႔ ပုပၸါးေတာင္၏ အလွအပမ်ား ဘုရားေစတီ၊ ေတာင္ကလပ္စေသာ လည္စရာပတ္စရာေနမ်ားကို မတင္ျပေတာ့ပဲ။ Myanmar Steemit archaeologic ႏွင့္ history က႑မ်ားအတြက္သာ ေရးသားေနျခင္းျဖစ္၍ သုေတသနရႈေဒါင့္မွသာဆက္လက္တင္ျပပါမည္။

ပုပၸါးဆိုေသာအမည္သည္ ပါဠိဘာသာပုပၹ (ပန္း) မွ ဆင္းသက္လာသည္ဟု ၾကားဖူးေလသည္။ ပုပၸါးေတာင္ ကိုလူ အမ်ားက ေက်ာက္ပန္းေတာင္းျမိဳ႔အနီးတြင္ရွိသည္။ အျမင့္ေပ ၄၉၈၁ ေပရွိသည္စသည္ျဖင့္ သိရွိၾကျပီး၊ မီးေတာင္ ေသတစ္ ခုျဖစ္မွန္းလည္း သိရွိၾကျပီးျဖစ္ပါမည္။ ေက်ာင္းတုန္းက သင္ၾကားခဲ့ၾကဘူးသည္ေလ။ သို႔ေသာ္ သမိုင္းအေထာက္အထား မ်ားအရ အေမရိကန္ ေရွးေဟာင္းသုေတသနပညာရွင္ ေဒါက္တာမိုးဗီးယပ္စ္သည္ မီးေတာင္ေက်ာက္ျဖင့္ျပဳလုပ္ထားေသာ ေက်ာက္လက္ႏွက္မ်ားကိုပုပၸါးေတာင္ေျခဆယ္ေပါက္ရြာမွ ရရွိခဲ့ဖူးသည့္အတြက္ ပုပၸါးေတာင္ေဒသတြင္ ေက်ာက္ေခတ္ လူေန ထိုင္မႈမ်ားရွိခဲ့သည္ဟုခန္႔မွန္းထားပါသည္။ဆိုေတာ့စီလီကာသက္တမ္းအရလြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၅ သန္းေက်ာ္မွ ေပၚထြန္း လာခဲ့သည္ဟုဆိုေပရာ ျမန္မာအစတေကာင္းကဆိုေသာေခတ္ထက္ ႏွစ္သန္းေပါင္းမ်ားစြာကတဲကေက်ာက္ေခတ္ လူသား တို႔ ေနထိုင္ခဲ့ရာေဒသတစ္ခု ျဖစ္ေနပါသည္။

ေက်ာက္ေခတ္ဦးသို႔မဟုတ္ ေက်ာက္ေခတ္ေႏွာင္းကာလယဥ္ေက်းမႈ စတင္ထြန္းကားစျပဳခ်ိန္တြင္ လူသားတို႔သည္ ေနကို လည္းေကာင္း၊ မီးကိုလည္းေကာင္း၊ ေတာေတာင္ကိုလည္းေကာင္းကိုးကြယ္ခဲ့ၾကရာပုပၸါးေတာင္ကိုလည္း အားထားကိုးကြယ္ ရာတစ္ခုအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့ပံုကိုရပါသည္။ ပုပၸါးေတာင္ကိုမဟာဂီရိ (ေတာင္ၾကီး) ဟူေသာပါဠိေဝါဟာရျဖင့္ အမည္မွည့္ ေခၚခဲ့ ရာမွ မင္းမဟာဂီရိဇာတ္လမ္းလည္းေပၚထြန္းလာခဲ့ျခင္းျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။
မွန္နန္းရာဇဝင္တြင္ ၁၉၂၃ ခုႏွစ္၌ဧရာဝတီျမစ္၏ အလယ္ပိုင္းဝန္းက်င္တြင္ က်ယ္ေလာင္ေသာအသံၾကီးျမည္လ်က္ ေျမင လ်င္လႈပ္ခတ္ခဲ့ေၾကာင္းဖိုးဥေမာင္အရပ္တြင္ ေရအိုင္ၾကီးတစ္ခုေပၚထြန္းလာခဲ့ေၾကာင္း၊ စမံု၊ စျမိတ္ျမစ္ႏွစ္စင္းစီးဆင္းလာ ေၾကာင္း၊ ပုပၸါးေတာင္သည္ ေျမမွထြက္လာေၾကာင္းႏွင့္ သေရေခတၱရာေဒသဝန္းက်င္မွ ပင္လယ္ခမ္းေျခာက္သြားေၾကာင္းစ သည္ျဖင့္ေရးသားေဖၚျပထားရာလြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္းတစ္သန္းေက်ာ္မွ ျဖစ္မည္ဟုခန္႔မွန္းၾကသည္။ ျမိဳ႔ျပႏိုင္ငံမ်ား စတင္ ထြန္းကားလာခ်ိန္ဝယ္ ပ်ဴေရွးေဟာင္းျမိဳ႔ျပမ်ားျဖစ္သည့္ သေရေခတၱရာ၊ ဗိႆႏိုးႏွင့္ ဟန္လင္းတို႔သည္ ပုပၸါးေတာင္ႏွင့္ အလွမ္းေဝးကြာသည့္ ေနရာေဒသမ်ားတြင္ရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ ပ်ဴသမိုင္းမွတ္တမ္းမ်ားတြင္ ပုပၸါးေတာင္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ အခ်က္အလက္မ်ားကိုရွာေဖြမေတြ႔ရွိခဲ့ေခ်။

ပ်ဴျမိဳ႔ျပမ်ားပ်က္သုန္းသြားျပီးေနာက္ ပုဂံေခတ္ေပၚထြန္းလာေသာအခါခ်ိန္တြင္မူပုပၸါးသည္ အလြန္အေရးပါေသာ ေနရာတစ္ ခုျဖစ္ လာခဲ့ေပသည္။ျမန္မာရာဇဝင္က်မ္းမ်ားအဆိုအရ ပုဂံေခတ္တြင္ ပ်ဴေစာထီးမင္းလက္ထက္မွစ၍ ပုဂံမင္းမ်ားသည္ ႏွစ္စဥ္ ပုပၸါးေတာင္တက္ပြဲက်င္ပခဲ့ျပီး ပုပၸါးကို နတ္ေတာင္ဟု ေခၚေဝၚခဲ့ၾကသည္။ မည္သည့္ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ ေတာင္တက္ပြဲ မ်ားက်င္းပသည္ကို မသိရေသာ္လည္း ျမင့္ျမတ္ေသာ ေတာင္တစ္ခုဟု အသိအမွတ္ ျပဳထားေသာေၾကာင့္ဟု ယူဆၾကသည္။ မည္သည့္နတ္ဟူ၍ အမည္နာမျဖင့္ ကိုးကြယ္ျခင္းကားမရွိေသးပါေခ်။

ပုဂံေခတ္တြင္မူ ပုပၸါးသည္ ျပည္သူအမ်ားကိုးကြယ္ေသာ မင္းမဟာဂီရိတို႔ နတ္ေမာင္ႏွမစံေပ်ာ္ရာ ေတာင္ေတာ္ျဖစ္လာခဲ့ သည္။ေအဒီ ၉၀၄ တြင္မွ ပုဂံဘုရင္ ေသဥ္လည္ေၾကာင္မင္းသည္ တေကာင္းမွ ေမ်ာလာခဲ့ေသာ ေမာင္တင့္တယ္ နတ္ေမာင္ ႏွမတို႔ေနသည့္ စကားပင္ၾကီးကို နတ္ရုပ္မ်ားထု၍ ပုပၸါးေတာင္တြင္ထားကာ ျပည္သူမ်ားအား ကိုးကြယ္ေစခဲ့ေသာေၾကာင့္ ပုပၸါးသည္ မင္းမဟာဂီရိတို႔ နတ္ေမာင္ႏွမစံေပ်ာ္ရာ ေတာင္ေတာ္ျဖစ္လာခဲ့ေလေတာ့သည္။ သို႔ျဖင့္နတ္ေတာင္ျဖစ္ လာေသာ ပုပၸါးေဒသတြင္ ေပါမ်ားလွသည့္ (စံကားပန္း)သည္လည္း ေတာ္ဝင္ပန္း (ဝါ)နတ္ပန္းျဖစ္လာခဲ့ရသည္။
မင္းမဟာဂီရိသည္ ျမန္မာ့ရိုးရာ နတ္ယံုၾကည္မႈ သမိုင္းအေစာဆံုးနတ္တစ္ပါးျဖစ္သည္ဟု ဆိုႏိုင္ေပသည္။ ကုန္းေဘာင္ေခတ္ ျမန္မာနန္းတြင္း၌ မင္းမဟာဂီရိနတ္ကို မႏၱေလး ရတနာပံုေခတ္တိုင္ေအာင္ စဥ္ဆက္မျပတ္ ထားရွိကိုးကြယ္ခဲ့ၾကျပီမင္းမွအစ ျပည္သူတစ္ရပ္လံုး တစ္ႏွစ္တစ္ၾကိမ္ ထိုနတ္ေမာင္ႏွမကို ဖူးေျမာ္ၾကသည္ဟု ဆိုသျဖင့္လည္း ပုဂံေခတ္မွစ၍ ျမန္မာတို႔၏ နတ္ကိုးကြယ္မႈသည္ ထံုးတမ္းတစ္ခုသဖြယ္ျဖစ္ေနျပီဟု ဆိုႏိုင္ေပသည္။အေနာ္ရထာဘုရင္လက္ထက္တြင္ ေထရဝါဒဗုဒၶ သာသနာေတာ္ က်ယ္ျပန္႔လာသည့္တိုင္ နတ္ကိုးကြယ္မႈမွာ ခ်ဳပ္ျငိမ္းကြယ္ေပ်ာက္သြားျခင္းမရွိခဲ့သည့္အျပင္ ယေန႔တိုင္ ျမန္မာအိမ္တိုင္းနီးပါး၌ အိမ္တြင္းမင္းမဟာဂီရိနတ္ကို ထားရွိကိုးကြယ္ေနၾကဆဲ ျဖစ္ပါသည္။
ပုပၸါးသည္ နတ္ေတာင္ျဖစ္လာသကဲ့သို႔ ပုဂံမင္းဆက္တြင္ ပုပၸါးေစာရမင္းဟူ၍လည္း မင္းတစ္ပါးရွိခဲ့ဖူးရာ ထိုမင္းသည္ ပုပၸါးနယ္သားျဖစ္ျပီး ထိုနယ္၏ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျဖင့္ မင္းျဖစ္လာခဲ့ဟန္တူေပသည္။ ဘုရင္အေနာ္ရထာသည္ စုကၠေတး မင္းႏွင့္ အာဏာယွဥ္ျပိဳင္ၾကရစဥ္က ပုပၸါးသို႔ထြက္၍ လူသူစုေဆာင္းခဲ့သည္။ပုပၸါးကိုအားယူကာ ဘုရင္ျဖစ္ခဲ့သည္ ဟုပင္ဆိုႏိုင္ ေလသည္။ထို႔အျပင္ ပုပၸါးသည္ သူရဲေကာင္းမ်ားေပၚထြန္းရာ အရပ္ဟုလည္းဆိုႏိုင္ေသးသည္။ ပုဂံသူရဲေကာင္း ေလးဦးအ နက္ ငလံုးလက္ဖယ္သည္ ပုပၸါးနယ္သား တစ္ေယာက္ျဖစ္ေလသည္။
ေရးသားသူ - မင္းစိုးႏိုင္
ကိုးကား - ျမန္မာ့အလင္း ၄.၁၁.၂၀၁၄
Photo – Google & Facebook

#archaeologic #history #steemit