ismet inönü

Türkiye cumhuriyetinin ilk başbakanı ve ikinci cumhurbaşkanı. Şevket Süreyya Aydemir'in yazdığı İkinci Adam isimli 3 ciltlik biyografide hayatı ayrıntılı bir biçimde anlatılmıştır. Kitabın isminin ifade ettiği üzere İnönü cumhuriyetin Atatürk'ten sonra ikinci adamıdır. Ancak Atatürk'ün aksine aydın çevrelerde seveni olduğu kadar eleştireni de çoktur.

Kurtuluş Savaşı'nda önemli görevler üstlenmiş olan İsmet İnönü Lozan görüşmelerine liderlik yapmış, Lozan'da Türkiye'nin egemenliğinin tescil edildiği bir metnin imzalanmasını sağlamıştır. 1925-1937 yılları arasında kesintisiz başbakanlık yapmıştır. 1923-1938 yılları arasındaki yıllık ortalama %8 büyüme yakalanan büyük yükseliş yıllarının önemli aktörlerinden biridir.

Atatürk'ün ölümünden sonra cumhurbaşkanı olmuş, 1938-1950 yılları arasında iktidarı elde bulundurmuştur. Bu dönemde gösterdiği performans çok parlak değildir, Türkiye ekonomisi ortalama yıllık ortalama %1.8 oranında büyümüştür. Paranın üzerinden Atatürk'ün resmini kaldırıp kendi resmini koyması yanlış olmuştur. Diğer taraftan Türkiye'yi II. Dünya Savaşı'na sokmamış olması önemli bir başarı sayılabilir.

1950 seçimlerinde Demokrat Parti'ye iktidarı kaybettikten sonra CHP genel başkanı olarak bazen muhalefette bazen iktidarda olmak üzere Türk siyasetinin önemli aktörlerindendi. 1972 yılında Bülent Ecevit'le girdiği mücadele sonucunda 34 yıldır görev yaptığı CHP genel başkanlığından istifa etmiştir.

1973 yılında 89 yaşındayken vefat etmiştir.